Ödemeler Dengesinde Iyilesmenin Devam Etmesi Bekleniyor
AA Finans Analisti ve Ekonomist Haluk Bürümcekçi: 'Ödemeler dengesinde eylülde gözlenen iyilesmede, dis ticaret açiginin azalmasina ek olarak turizm ile tasimacilik gelirlerinin yükselisini sürdürmesi ana etken oldu' 'Ekim ayinda yillik 1617 milyar dolar araligina gerilemesini bekledigimiz cari açigin sonraki dönemdeki seyri açisindan esas belirleyici iç talep ve ekonomik aktivite olacak gibi görünmektedir' Tera Yatirim Basekonomisti Enver Erkan: 'Turizmin bu seneki katkisi itibariyle 2019 seviyelerine yakinlasan bir görüntü içinde olmasi cari fazla verilmesinde önemli bir etken oldu' 'Sene sonu yillik cari açik beklentimizi 14 milyar dolar seviyesine revize ettik'.
MURAT ASLAN - Ödemeler dengesi eylül ayinda 1 milyar 652 milyon dolar fazla vererek beklentilerin üzerinde gerçeklesirken analistler, ödemeler dengesindeki düzelmenin hem mal hem de hizmet ticaretindeki iyilesmeyle devam etmesini beklediklerini ifade etti.
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasi (TCMB) ödemeler dengesine iliskin istatistikleri açikladi.
Buna göre cari islemler hesabi eylülde 1 milyar 652 milyon dolar fazla verirken, 12 aylik cari açik 18 milyar 444 milyon dolar seviyesinde gerçeklesti. Cari islemler hesabi geçen yilin ayni döneminde 2 milyar 335 milyon dolar açik vermisti.
AA Finans'in gerçeklestirdigi ankete katilan ekonomistler, cari islemler hesabinin eylülde 1 milyar 420 milyon dolar fazla vermesini bekliyordu.
Analistler, özellikle enerji ve emtia fiyatlarindaki yükselise ragmen ödemeler dengesinde risklerin asagi yönde olmayi sürdürdügünü söyledi.
AA Finans Analisti ve Ekonomist Haluk Bürümcekçi, ödemeler dengesinde eylülde gözlenen iyilesmede, dis ticaret açiginin azalmasina ek olarak turizm ile tasimacilik gelirlerinin yükselisini sürdürmesinin ana etken oldugunu bildirdi.
Dis ticaret açiginin eylülde yillik bazda yüzde 47,6 azaldigini hatirlatan Bürümkcekçi, "Buna ek olarak, hizmetler dengesi içinde turizm gelirlerinin 3 milyar 176 milyon dolara yükselmesine karsilik turizm giderlerinin 193 milyon dolar ile sinirli kalmasiyla turizm net gelirleri geçen yila göre 1,4 milyar dolar artti." ifadelerini kullandi.
Bürümcekçi, bavul ticaretinin geçen yila göre yüzde 71, tasimacilik gelirlerinde de yüzde 55,3 yükseldigini aktararak, böylece, hizmetler dengesinde yillik artisin 1,9 milyar dolar oldugunu kaydetti.
Ekim ayi gümrük dis ticaret öncü verilerinin geçen yilin 900 milyon dolar altinda dis açiga isaret ettigine dikkati çeken Bürümcekçi, turizm ve tasimacilik gelirlerinde gözlenen toparlanma sayesinde yillik cari açikta düsüsün devam edecegini düsündügünü ifade etti.
Bürümcekçi, eylülde manset açiktaki iyilesmeye ek olarak, cari dengenin temel egilimi açisindan takip edilen enerji disi cari dengenin 13,3 milyar dolar fazla verdigini, enerji ve altin disi (çekirdek) cari dengenin ise 22,0 milyar dolar fazlaya yükseldigini belirtti.
Türkiye ekonomisinin güçlü büyüme dönemlerinde manset ve çekirdek açikta belirgin artis egilimi görülmesinin dogal oldugunu sürekli vurguladiklarina deginen Bürümcekçi, yeni tip koronavirüs (Kovid-19) salgini sonrasi bu etkilerin daha karmasiklastigini ve daha sik yön degisimi gösterdigini kaydetti.
- "Ekim dis ticaret rakamlarindaki gerileme ödemeler dengesi için olumlu"
Bürümcekçi, finansman tarafinda, cari fazla verilmesine ek olarak net hata noksan girisinin yine yüksek olmasi ve finansman kalemlerinin belirgin girise isaret etmesi ile resmi rezervlerde 5,6 milyar dolarlik daha artis gözlendigine dikkati çekti.
Eylül ayinda portföy kanalinda 1,2 milyar dolar ile yüklü girisin devam ettigini ifade eden Bürümcekçi, bunun ana nedeninin Hazine ve Maliye Bakanligi'nin eurobond ihraci ile 2,25 milyar dolar borçlanmasi oldugunu belirtti.
Bürümcekçi, net hata-noksan kaleminin 1 milyar 750 milyon dolarlik girise sahne oldugunu aktararak, "Bu yil net hata-noksan kaleminde toplam giris ise 13,5 milyar dolara ulasti. Bütün bu gelismeler sonucunda TCMB döviz rezervlerinde 5,6 milyar dolarlik artis gözlendi. Rezervlerde son 12 aylik degisim ise 43,6 milyar dolar artisa yükseldi." ifadelerini kullandi.
Ithalat ve ihracat için önemli bir öncü gösterge olan Gümrük Bakanligi verilerinin, ekimde dis ticaret açiginda geçen yila göre azalis olacagini gösterdigine deginen Bürümcekçi, "Ekim ayinda ihracat 20,8 milyar dolar ve ithalat 22,3 milyar dolar düzeyinde olusmus. Böylece, dis ticaret açigi 1,46 milyar dolar düzeyinde gerçeklesmis. Bu ise, dis ticaret açiginin yillik olarak azalis gösterecegi (Ekim 2020'de 2,4 milyar dolar açik) anlamina geliyor." degerlendirmesinde bulundu.
- "Cari açik tahminleri üzerindeki riskler asagi yönlü"
Bürümcekçi, cari açik tahminlerine iliskin risklerin asagi yönde devam ettigini kaydederek, enerji ve emtia ithalatinda fiyat etkisi kaynakli artisi, altin ithalatindaki azalis ve turizm net gelirlerindeki toparlanmanin telafi edebilecegini bildirdi.
Emtia fiyatlarindaki genele yayilan artisin cari denge üzerindeki olumsuz yansimalarinin gözlenmeye devam edildigine deginen Bürümcekçi, sunlari kaydetti:
"Ekim ayinda yillik 16-17 milyar dolar araligina gerilemesini bekledigimiz cari açigin sonraki dönemdeki seyri açisindan esas belirleyici iç talep ve ekonomik aktivite olacak gibi görünmektedir. Son Orta Vadeli Plan'da (OVP) yilsonu cari açik beklentisi 21 milyar dolar açiklanirken, piyasa anketlerinde, 2021 yili cari dengesi için medyan deger 17 milyar dolar açik ve minimum ile maksimum açik tahminleri sirasi ile 12,5 ve 22,0 milyar dolar olmustu. Bu tahminler üzerindeki riskler asagi yönde devam etmektedir."
- "Turizmin katkisi 2019 yilina yaklasti"
Tera Yatirim Basekonomisti Enver Erkan da, beklentilerinin üzerinde bir dönemsel cari fazla verildigini gözlemlediklerini kaydederek, altin ithalatinda son birkaç aydir ciddi zayif bir seyir görüldügünü ve eylülde ortalamalarin da altinda kaldigini ifade etti.
Hizmet ticareti dengesinin, bir yil önceki 1,75 milyar dolara kiyasla 3,67 milyar dolar fazla vererek, Türkiye'nin dis dengelerinin iyilestirilmesinde turizm ve diger hizmetlerin rolünü vurguladigini belirten Erkan, "Kültür ve Turizm Bakanligi tarafindan yayimlanan verilere göre, Eylül ayinda yabanci turist gelisleri yillik bazda yaklasik yüzde 60 artarak 3,51 milyona ulasti. Turizmin bu seneki katkisi itibariyle 2019 seviyelerine yakinlasan bir görüntü içinde olmasi cari fazla verilmesinde önemli bir etken oldu" degerlendirmesinde bulundu.
Erkan, söz konusu etkenlerin ekimde de cari dengeye olumlu katki yapacagini ve dönemsel olarak 1,8 ila 2 milyar dolar civarinda bir fazla verilebilecegini düsündüklerini ifade ederek, "TCMB Baskani Sahap Kavcioglu geçen ay yaptigi açiklamada, Türkiye'nin 2021 cari açiginin 15 milyar-17 milyar dolar olarak tahmin edildigini söylemisti. Söz konusu öngörünün ve yönlendirmenin tutabilecegini düsünmekle beraber, biz de sene sonu yillik cari açik beklentimizi 14 milyar dolar seviyesine revize ettik." ifadelerini kullandi.
Kaynak: AA
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasi (TCMB) ödemeler dengesine iliskin istatistikleri açikladi.
Buna göre cari islemler hesabi eylülde 1 milyar 652 milyon dolar fazla verirken, 12 aylik cari açik 18 milyar 444 milyon dolar seviyesinde gerçeklesti. Cari islemler hesabi geçen yilin ayni döneminde 2 milyar 335 milyon dolar açik vermisti.
AA Finans'in gerçeklestirdigi ankete katilan ekonomistler, cari islemler hesabinin eylülde 1 milyar 420 milyon dolar fazla vermesini bekliyordu.
Analistler, özellikle enerji ve emtia fiyatlarindaki yükselise ragmen ödemeler dengesinde risklerin asagi yönde olmayi sürdürdügünü söyledi.
AA Finans Analisti ve Ekonomist Haluk Bürümcekçi, ödemeler dengesinde eylülde gözlenen iyilesmede, dis ticaret açiginin azalmasina ek olarak turizm ile tasimacilik gelirlerinin yükselisini sürdürmesinin ana etken oldugunu bildirdi.
Dis ticaret açiginin eylülde yillik bazda yüzde 47,6 azaldigini hatirlatan Bürümkcekçi, "Buna ek olarak, hizmetler dengesi içinde turizm gelirlerinin 3 milyar 176 milyon dolara yükselmesine karsilik turizm giderlerinin 193 milyon dolar ile sinirli kalmasiyla turizm net gelirleri geçen yila göre 1,4 milyar dolar artti." ifadelerini kullandi.
Bürümcekçi, bavul ticaretinin geçen yila göre yüzde 71, tasimacilik gelirlerinde de yüzde 55,3 yükseldigini aktararak, böylece, hizmetler dengesinde yillik artisin 1,9 milyar dolar oldugunu kaydetti.
Ekim ayi gümrük dis ticaret öncü verilerinin geçen yilin 900 milyon dolar altinda dis açiga isaret ettigine dikkati çeken Bürümcekçi, turizm ve tasimacilik gelirlerinde gözlenen toparlanma sayesinde yillik cari açikta düsüsün devam edecegini düsündügünü ifade etti.
Bürümcekçi, eylülde manset açiktaki iyilesmeye ek olarak, cari dengenin temel egilimi açisindan takip edilen enerji disi cari dengenin 13,3 milyar dolar fazla verdigini, enerji ve altin disi (çekirdek) cari dengenin ise 22,0 milyar dolar fazlaya yükseldigini belirtti.
Türkiye ekonomisinin güçlü büyüme dönemlerinde manset ve çekirdek açikta belirgin artis egilimi görülmesinin dogal oldugunu sürekli vurguladiklarina deginen Bürümcekçi, yeni tip koronavirüs (Kovid-19) salgini sonrasi bu etkilerin daha karmasiklastigini ve daha sik yön degisimi gösterdigini kaydetti.
- "Ekim dis ticaret rakamlarindaki gerileme ödemeler dengesi için olumlu"
Bürümcekçi, finansman tarafinda, cari fazla verilmesine ek olarak net hata noksan girisinin yine yüksek olmasi ve finansman kalemlerinin belirgin girise isaret etmesi ile resmi rezervlerde 5,6 milyar dolarlik daha artis gözlendigine dikkati çekti.
Eylül ayinda portföy kanalinda 1,2 milyar dolar ile yüklü girisin devam ettigini ifade eden Bürümcekçi, bunun ana nedeninin Hazine ve Maliye Bakanligi'nin eurobond ihraci ile 2,25 milyar dolar borçlanmasi oldugunu belirtti.
Bürümcekçi, net hata-noksan kaleminin 1 milyar 750 milyon dolarlik girise sahne oldugunu aktararak, "Bu yil net hata-noksan kaleminde toplam giris ise 13,5 milyar dolara ulasti. Bütün bu gelismeler sonucunda TCMB döviz rezervlerinde 5,6 milyar dolarlik artis gözlendi. Rezervlerde son 12 aylik degisim ise 43,6 milyar dolar artisa yükseldi." ifadelerini kullandi.
Ithalat ve ihracat için önemli bir öncü gösterge olan Gümrük Bakanligi verilerinin, ekimde dis ticaret açiginda geçen yila göre azalis olacagini gösterdigine deginen Bürümcekçi, "Ekim ayinda ihracat 20,8 milyar dolar ve ithalat 22,3 milyar dolar düzeyinde olusmus. Böylece, dis ticaret açigi 1,46 milyar dolar düzeyinde gerçeklesmis. Bu ise, dis ticaret açiginin yillik olarak azalis gösterecegi (Ekim 2020'de 2,4 milyar dolar açik) anlamina geliyor." degerlendirmesinde bulundu.
- "Cari açik tahminleri üzerindeki riskler asagi yönlü"
Bürümcekçi, cari açik tahminlerine iliskin risklerin asagi yönde devam ettigini kaydederek, enerji ve emtia ithalatinda fiyat etkisi kaynakli artisi, altin ithalatindaki azalis ve turizm net gelirlerindeki toparlanmanin telafi edebilecegini bildirdi.
Emtia fiyatlarindaki genele yayilan artisin cari denge üzerindeki olumsuz yansimalarinin gözlenmeye devam edildigine deginen Bürümcekçi, sunlari kaydetti:
"Ekim ayinda yillik 16-17 milyar dolar araligina gerilemesini bekledigimiz cari açigin sonraki dönemdeki seyri açisindan esas belirleyici iç talep ve ekonomik aktivite olacak gibi görünmektedir. Son Orta Vadeli Plan'da (OVP) yilsonu cari açik beklentisi 21 milyar dolar açiklanirken, piyasa anketlerinde, 2021 yili cari dengesi için medyan deger 17 milyar dolar açik ve minimum ile maksimum açik tahminleri sirasi ile 12,5 ve 22,0 milyar dolar olmustu. Bu tahminler üzerindeki riskler asagi yönde devam etmektedir."
- "Turizmin katkisi 2019 yilina yaklasti"
Tera Yatirim Basekonomisti Enver Erkan da, beklentilerinin üzerinde bir dönemsel cari fazla verildigini gözlemlediklerini kaydederek, altin ithalatinda son birkaç aydir ciddi zayif bir seyir görüldügünü ve eylülde ortalamalarin da altinda kaldigini ifade etti.
Hizmet ticareti dengesinin, bir yil önceki 1,75 milyar dolara kiyasla 3,67 milyar dolar fazla vererek, Türkiye'nin dis dengelerinin iyilestirilmesinde turizm ve diger hizmetlerin rolünü vurguladigini belirten Erkan, "Kültür ve Turizm Bakanligi tarafindan yayimlanan verilere göre, Eylül ayinda yabanci turist gelisleri yillik bazda yaklasik yüzde 60 artarak 3,51 milyona ulasti. Turizmin bu seneki katkisi itibariyle 2019 seviyelerine yakinlasan bir görüntü içinde olmasi cari fazla verilmesinde önemli bir etken oldu" degerlendirmesinde bulundu.
Erkan, söz konusu etkenlerin ekimde de cari dengeye olumlu katki yapacagini ve dönemsel olarak 1,8 ila 2 milyar dolar civarinda bir fazla verilebilecegini düsündüklerini ifade ederek, "TCMB Baskani Sahap Kavcioglu geçen ay yaptigi açiklamada, Türkiye'nin 2021 cari açiginin 15 milyar-17 milyar dolar olarak tahmin edildigini söylemisti. Söz konusu öngörünün ve yönlendirmenin tutabilecegini düsünmekle beraber, biz de sene sonu yillik cari açik beklentimizi 14 milyar dolar seviyesine revize ettik." ifadelerini kullandi.