Covid Asisi Gribe Karsi Korumaz
Eskisehir Özel Ümit Batikent Hastanesi Enfeksiyon Hastaliklari ve Klinik Mikrobiyoloji Uzmani Dr. Mehmet Ulug, pandemi süreci devam ederken son günlerde grip vakalarinda belirgin bir artis görülmeye basladigina dikkat çekerek, grip asisi yapilmasini önerdi.
Covid 19 asisi yaptiranlarin, grip asisi yaptirmak için 15 gün beklemelerinin yeterli oldugunu dile getiren Dr. Ulug, “Iki asi arasinda 15 gün olmasi, olasi yan etkileri gözlemlemek için gereklidir” dedi.
Son dönemde grip vakalari ile Covid vakalarinin, klinik bulgularinin birbiri ile çok karistigina dikkat çeken Dr. Ulug, “Özellikle Delta varyantinin klinik bulgulari ile grip bulgulari çok sik karistiriliyor, bunu hastanin ayirt etmesinin çok zor oldugunu ve bu nedenle PCR testi ile ayirici taniya gitmekteyiz” seklinde konustu.
Grip vakalarinin artmasinin; toplumda asilanmanin verdigi yanlis bir özgüvenden ve yanlis maske kullanimindan kaynaklandigini ifade eden Dr. Ulug, “Grip (influenza) virusu damlacik yoluyla bulasir. Öksürüp hapsiran kisi, virus içeren çok sayida damlacigi etrafa yayar. Bu damlaciklarin agiz, burun ya da gözlerimize ulasmasi ile hastalik bulasir. Bu nedenle gripli bir kisi virusu etrafa yaymamak için öksürüp hapsirirken agzini bir mendille, mendil bulamiyorsa kollari ile kapatmalidir. Ellere hapsirmak en tehlikeli olanidir. Ellere bulasan virus buradan dokunulan her yere yayilir. Gripli kisi sik sik ellerini yikamalidir. Su ve sabun bulunamadigi durumda el antiseptikleri ile eller ovalanarak da temizlik saglanabilir” dedi.
Bununla birlikte, Dr. Ulug “Gribin toplumda yayilmamasi için, virusun en çok saçildigi hastaligin ilk günlerinde, okula-ise gidilmeyip evde istirahat edilmelidir. Ev halkini korumak için eller sik sik yikanmali, oda havalandirilmalidir. Özellikle yakininda hastaligin agir seyretme riski olan kisiler varsa hasta kisinin maske takmasi yararli olacaktir. Maske, agiz ve burunu tam kapamali, islandiginda degistirilip eller yikanmalidir.” dedi.
Gribin tüm yastaki bireyleri etkileyip, okul devamsizliklarina, is kayiplarina neden oldugunu belirten Dr. Ulug “Özellikle gebeler, 50 yas üstündekiler, 5 yas altindakiler, akciger, kalp hastaligi olanlar, böbrek, karaciger yetmezligi olanlar, kanser, diyabet gibi hastaliklar veya ilaçlar nedeniyle bagisiklik sistemi baskilanmis hastalar, organ nakli yapilanlar ve asiri sisman kisiler gripten daha çok etkilenirler. Bu kisilerde grip hastaneye yatislara ve hatta ölümlere neden olmaktadir” dedi.
Grip asisi ne zaman yapilmalidir?
Ülkemizde Ulusal Sentinel Sürveyans (Takip) Agi ile grip hastaliginin izlenmekte oldugunu ifade eden Dr. Ulug “Grip her yil Ekim ayinda baslayarak Aralik ayinda artip, Nisan-Mayis aylarini kapsayan dönemde sik görülmektedir. Bu nedenle grip asisinin her yil Ekim ayinda yaptirilmasi gerekmektedir. Ancak risk grubundaki kisiler, daha önce yaptirmadilarsa, Subat ayina kadar asiyi yaptirabilirler” dedi.
Grip asisi kimlere yapilmalidir?
Grip (Influenza) asisi 6 aydan büyük herkese önerildigini ifade eden Dr. Ulug “Risk gruplarindaki kisiler ve bunlarin yakin temaslilari ve saglik çalisanlari grip asisinin öncelikle yapilmasi gereken kisilerdir. Bunlar: Gebeler, 6-59 ay arasi çocuklar ile 50 yas üstü yetiskinler, kronik hastaligi olanlar (Astim dahil kronik akciger hastaligi, diyabet, metabolik hastaliklar, kalp hastaligi, kronik karaciger, kronik böbrek hastaligi, nörolojik hastaliklar), bagisikligi baskilanmis hastalar, 6 ay-18 yas arasinda olup uzun süreli aspirin tedavisi kullananlar ve obez kisilerdir (yetiskinde: Vücut kitle indeksi 40 olanlar)” dedi.
Asinin yapilmamasi gereken durumlar ve yan etkileri nelerdir?
Yumurta alerjisi olanlara veya asiya/asi içerigindeki maddelere karsi daha önce ciddi alerjisi gelismis olanlara grip asisinin yapilmamasi gerektigini belirten Dr. Ulug “Grip asisinin ciddi yan etki yapma ihtimali diger asilardan farksizdir. Asinin eriskinlerde görülen en sik yan etkisi enjeksiyon yerinde agri ve hassasiyettir. Bu sikayetler yüzde 10-64 oraninda ortaya çikar ve bir-iki gün içinde kaybolur. Asiya bagli ates, bas agrisi, kas agrisi, halsizlik gibi sistemik belirtiler diger asilardan veya ilaç içermeyen (plasebo) bir enjeksiyondan fazla degildir. Ülkemizde uygulanan grip asilari inaktif (cansiz) virus asisi oldugundan asiya bagli grip gelismesi mümkün degildir. Asi felç yapmaz, kisirliga neden olmaz, gebelerde de güvenle yapilabilmektedir” dedi.