Sıcak havalarda besinlere dikkat!
Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Enfeksiyon Hastalıkları Anabilim Dalı Başkanı Prof. Dr. İsmail Balık, sıcak hava nedeniyle bazı besinlerin kolay bozulmasının bakteri oluşumuna neden olduğunu belirterek, vatandaşları ishal vakalarına karşı uyardı.
Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Enfeksiyon Hastalıkları Anabilim Dalı Başkanı Prof. Dr. İsmail Balık, Beyaz Gazete 'nin sorularını yanıtladı.
Yaz aylarında ishalin görülme oranının artmasının birkaç nedeni olduğunu söyleyen Balık en önemli neden olarak sıcak havayı işaret etti. Balık, “Sıcaklığın artması bakterilerin üremesi için daha uygun bir zemin hazırlıyor” dedi. İkinci nedenin ise, yaz aylarında dondurma gibi ya da kolaylıkla bakterilerin üremesine sebebiyet veren içeriğe sahip ürünlerin daha fazla tüketilmesi olduğuna dikkat çeken İsmail Balık, “Ayrıca çiğ yenilen sebze ve meyvelerin daha yoğun tüketilmesi de ishalin nedenleri arasında. Yine yaz aylarında özellikle yağmurların kanalizasyon ve altyapı sistemlerinin içme sularına ve sulama sularına karışması gibi nedenlerden dolayı besin zehirlenmeleri ve bağırsak enfeksiyonları daha yaygın görülür. Tabi yine yaz aylarında insanların daha sıvı gıdalar tüketmesi ya da sebze meyveleri daha tüketmek istemeleri de bunu kolaylaştırıyor” şeklinde konuştu.
Sıcak havanın et ve balık ünlerinin de daha kolay bozulmasını sağladığını ifade eden Dr. Balık, “Dolayısıyla bu ürünlerin bozulması bakterilerin kolaylıkla üremesine sebebiyet veriyor” dedi.
BESİNLER NASIL TÜKETİLMELİ?
“Hazırlanışından tüketicinin eline ulaşana kadar her ürün için belirlenmiş olan kalite standardı vardır. O standart çerçevesinde hazırlanıp taşıması sağlanıp tüketilmiş olması gerekiyor” diye konuşan Balık şu uyarılarda bulundu:
“Bir ürün, üretim noktasında en ideal şartlarda hazırlanmış olsa bile, bir ürün sağlıklı bir şekilde taşınıp korunmamışsa, örneğin kapalı olması gereken bir ürün açılmışsa, ürünler çözülüp dondurulmuşsa tüketici bunu fark etmeyecektir, bu ürünlerin kalitesi bozulur. Hem beslenme açısından hem mikrop üreme açısından risk oluşturacaktır.
Örneğin bir karidesin donmuş olması gerekiyor. Eğer soğutucuyla ilgili bir sorun yaşanmışsa, örneğin elektrik kesilmişse, bir kamyonun aküsü bozulmuşsa o ürün çöpe atılmak yerine tüketiciye verilirse, besin zehirlenmesine yol açıp yaz ishali gibi hastalığa sebebiyet verecektir.
Dolayısıyla burada iki önemli nokta var. Birincisi bu işin otoriteleri tarafından sürekli kontrol ve denetimlerinin yapılması gerekiyor. En önemlisi de aslında üretici firmanın ve pazarlayıcı firmanın kendi iç denetimlerini çok sağlıklı yapması gerekiyor. Devletin, belediyelerin, sağlık kuruluşlarının ve denetleyici kurumların bu açıdan üretimden tüketicinin eline kadar tüm gıda maddelerini titizlilikle denetlemesi gerekiyor.
Bir de kişinin kendisinin dikkat etmesi gereken bireysel kontrol mekanizması var. Bir kere her gıdayı her yerden almaması gerekiyor. Güvendiği yerlerden alış veriş yapması gerekiyor.”
SEBZE VE MEYVELER NASIL TÜKETİLMELİ?
Bu mevsimde, yağmurların yoğun olduğu baharla yaz arasındaki geçiş dönemlerinde kanalizasyon sularının aşırı yağmurdan dolayı içme sularına ya da sulama sularına karıştığına dikkat çeken İsmail Balık, “Kanalizasyon suyu karışmış sulama sularıyla sulanmış sebzeler ve meyveler özellikle marul, tere, dere otu gibi sebzeler en fazla bizim ülkemizde görülen bağırsak enfeksiyonları nedenleri arasında görülüyor. Dolayısıyla sebze ve meyvelerin sulama suyuna kanalizasyon suyunun karışıp karışmadığını belediyelere haber vererek anlamak mümkün. En başta da üretici bu sorumluluğu gösterecek” ifadelerini kullandı.
Tüketicinin kullandığı besinlerin bizzat kaynağını araştırmasını, temizliğine dikkat etmesi gerektiğini öneren Balık, “Tüketici alış veriş yaptığı yeri iyi denetlemesi gerekiyor” dedi.
Dr. Balık, Meyve ve sebzelerin bol suyla yıkandıktan sonra bir süre sirkeli suda bekletilip, ardından tekrar yıkanıp tüketilmesi gerektiğini söyledi.
İsmail Balık, salata malzemelerinde yıkanmadan kullanılan bıçağın, et, tavuk ya da balık gibi ürünlere kullanılmaması gerektiğini de vurgulayarak, “Farkında olmadan bıçaktaki bakteriye ete bulaştırabilirsiniz. Marulları iyi temizlediğini zanneden kişi bıçağı ortak kullanırsa diğer yiyeceklere bakterileri bulaştırmış olur” uyarısında bulundu.
Burcu Kandemir - BEYAZ GAZETE