İsrail-almanya Arasında Gilo Krizi

İsrail hükümetinin ileride Filistin devletinin başkenti olması öngörülen Doğu Kudüs`ün sınırları içindeki Gilo`da 1100 konutun yapımına onay vermesi, İsrail ile Almanya arasındaki ilişkilerde diplomatik krize yol açtı.

Haaretz gazetesine göre, bir İsrailli yetkili, "Bu adımın, Filistinliler`in devlet olma başvurusunun BM Güvenlik Konseyi oylamasını engellemeye yardımcı olmak amacıyla son haftalarda İsrail`e büyük destek veren Merkel`i çok kızdırdığını" söyledi.Netanyahu`nun talebi üzerine, Merkel`in Filistin Devlet Başkanı Mahmud Abbas`a Ortadoğu Dörtlüsü`nün müzakerelerin derhal yeniden başlatılması konusundaki girişimini kabul etmesi için büyük baskı yaptığını hatırlatan İsrailli yetkili, Almanya`nın şimdi tavrını yeniden gözden geçirip, BM Genel Kurulu`nda Filistin`e üye olmayan devlet statüsü verilmesini destekleyebileceğini ifade etti.Merkel`in, Gilo inşaatı ile ilgili açıklamanın tarafların müzakere masasına dönmesi çabalarını tehlikeye attığı gerekçesiyle, özellikle açıklamanın zamanlaması açısından da çok öfkelendiği kaydedildi.İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu`nun Ulusal Güvenlik danışmanı Ya`akov Amidror`un iki hafta kadar önce Berlin`e gizli bir ziyarette bulunup, Alman mevkidaşı Christop Heusgen ve Dışişleri Bakanlığı Müsteşarı Emily Haber ile birer görüşme yaptığı da belirtilirken, bu görüşmelerin Filistinliler`in Güvenlik Konseyi`ne başvurusu ve Ortadoğu Dörtlüsü`nün, İsrail için de kabul edilebilir şekilde açıklamasının formülasyonu üzerinde yoğunlaştığı vurgulandı.Aynı gün Netanyahu`nun Alman Dışişleri Bakanı Guido Westerwelle ile Kudüs`te görüştüğü; Fransa Cumhurbaşkanı Nicholas Sarkozy`nin BM Güvenlik Konseyi`ndeki konuşmasında Filistin`e üye olmayan gözlemci devlet statüsü verilmesi önerisinde bulunduğunda, Netanyahu`nun danışmanlarının üst düzey Alman yetkililerden buna karşı çıkmasını istedikleri de ifade edildi.BM Güvenlik Konseyi`nde Filistin tasarısını veto edeceğini açıklamasından dolayı ABD ile Filistinliler arasındaki gergin ilişkiler nedeniyle, Almanya`nın Filistinliler`i etkileyebilecek İsrail müttefikleri arasında hemen hemen tek ülke olması nedeniyle, İsrail`in müzakere masasına dönmesi için Filistinliler`e baskı yapmasını istediği ülkenin de Almanya olduğu hatırlatıldı.Bu nedenle Merkel`in Filistin Devlet Başkanı Mahmud Abbas`a telefon edip, bir an önce müzakere masasına dönmesi talebinde bulunduğu da ifade edildi. Abbas, bu konuşmada Netanyahu`nun Almanlar veya Amerikalılar`a yerleşimlerde inşaat yasağını 3 ay uzatması konusunda garanti vermeyi kabul etmesini istemiş; bu sürede sınırlar ve güvenlikle ilgili görüşmelerin yapılabileceğini ifade etmişti. Bu mesajın konuşmadan hemen kısa bir süre sonra Netanyahu`ya aktarıldığı ancak Netanyahu`nun karşılık vermediği de belirtildi.Merkel-Abbas görüşmesinden bir gün sonra İsrail`in Gilo`daki inşaat projesini açıklamasıyla, Merkel ile Netanyahu arasında geçen Cuma günü yapılan telefon görüşmesinin çok gergin geçtiği de kaydedildi.Netanyahu`nun Sözcüsü Liran Dan ise "Başbakan`ın (Netanyahu) Merkel`e `Gilo`yu bir yerleşim olarak değil, Kudüs`ün bir mahallesi olarak gördüğünü` anlatıp, konuşmanın da sert geçmediğini ve hiçbir suçlama içermediğini" söyledi.
Kaynak: AA