17. madde bugün oylanacak
Anayasa teklifinin ikinci tur görüşmelerine devam eden Meclis Genel Kurulu 17'nci maddeyi de oylayacak.
Meclis Genel Kurulu, TBMM Başkanı Mehmet Ali Şahin başkanlığında toplandı. Genel Kurul'da Anayasa Değişikliği teklifinin ikinci tur görüşmeleri 14'ncü maddeden itibaren sürdürülecek. 14'ncü madde Anayasa'nın 129'ncu maddesinde değişiklik öngörüyor. Maddeyle memurların disiplin kovuşturması kapsamında uyarma ve kınama cezaları yargı denetimine açılıyor. Yine bugün görüşülecek olan 15'nci madde Anayasa'nın "Hakimler ve Savcıların Denetimi" başlıklı 144'ncü maddesinde değişiklik öngörüyor. Maddeye göre, adalet hizmetleri ile savcıların idari görevleri yönünden Adalet Bakanlığınca denetimi, adalet müfettişleri ile hakim ve savcı mesleğinden olan iç denetçiler; araştırma, inceleme ve soruşturma işlemleri ise adalet müfettişleri eliyle yapılacak. Teklifin 16'ncı maddesi ise Anayasanın 145'nci maddesinde değişiklik öngörüyor ve askere sivil yargı yolunu açıyor. Buna göre askeri yargı, askeri mahkemeler ve disiplin mahkemeleri tarafından yürütülecek. Bu mahkemeler, askeri kişilerin, sadece askerlik hizmeti ve görevleriyle ilgili olarak işledikleri askeri suçlara ait davalara bakmakla görevli olacak. Devletin güvenliğine, anayasal düzene ve bu düzenin işleyişine karşı suçlara ait davalar her durumda adliye mahkemelerinde görülecek. Savaş hali haricinde, asker olmayan kişiler askeri mahkemelerde yargılanamayacak.
KRİTİK 17'NCİ MADDE GÖRÜŞÜLECEK
Dün teklifin siyasi parti kapatmalarıyla ilgili 8'nci maddesinin 327 oyda kalarak paketten düşmesinin ardından gözler ilk turda da aldığı 331 oyla kritik maddeler arasında yer alan 17'nci maddeye çevrildi. 17'nci madde ise Anayasa Mahkemesi'nin yapısında değişiklik öngörüyor. Maddeye göre, Anayasa Mahkemesi, 17 asıl üyeden oluşacak. Meclis, 2 üyeyi, Sayıştay Genel Kurulunun gösterdiği 3'er aday arasından, bir üyeyi baro başkanlarının avukatlar arasından göstereceği 3 aday arasından gizli oylamayla seçecek. Cumhurbaşkanı, 3 üyeyi Yargıtay, 2 üyeyi Danıştay, 1 üyeyi Askeri Yargıtay, bir üyeyi Askeri Yüksek İdare Mahkemesince gösterilecek 3'er aday içinden; en az ikisi hukukçu olmak üzere 3 üyeyi ise YÖK'ün kendi üyesi olmayan yüksek öğretim kurumları öğretim üyeleri arasından göstereceği 3'er aday içinden seçecek. Cumhurbaşkanı, 4 üyeyi de üst kademe yöneticileri, serbest avukatlar, 1. sınıf hakim ve savcılar ile en az 5 yıl raportörlük yapmış Anayasa Mahkemesi raportörleri arasından seçecek. Yargıtay, Danıştay, Askeri Yargıtay, Askeri Yüksek İdare Mahkemesi ve Sayıştay genel kurullarınca yapılacak aday gösterme seçimlerinde uygulanacak temel prensipler, YÖK Genel Kurulu tarafından yapılacak aday gösterme seçimlerinde de uygulanacak. Anayasa Mahkemesi üyeleri arasından , gizli oyla ve üye tamsayısının salt çoğunluğu ile 4 yıl için bir başkan ve iki başkanvekili seçilecek. Görev süresi bitenler yeniden seçilebilecek. Teklifin 18'nci maddesi Anayasa Mahkemesi üyelerinin oniki yıl için seçilmesini ve bir kimsenin iki defa Anayasa Mahkemesi üyesi seçilemeyeceğini öngörürken, 19'ncu madde Anayasa Mahkemesi'ne bireysel başvuruları ve Meclis Başkanı, Genelkurmay Başkanı, Kuvvet komutanları ile Jandarma Genel Komutanı'nın da Yüce Divan'da yargılanmasını öngörüyor.
KRİTİK 17'NCİ MADDE GÖRÜŞÜLECEK
Dün teklifin siyasi parti kapatmalarıyla ilgili 8'nci maddesinin 327 oyda kalarak paketten düşmesinin ardından gözler ilk turda da aldığı 331 oyla kritik maddeler arasında yer alan 17'nci maddeye çevrildi. 17'nci madde ise Anayasa Mahkemesi'nin yapısında değişiklik öngörüyor. Maddeye göre, Anayasa Mahkemesi, 17 asıl üyeden oluşacak. Meclis, 2 üyeyi, Sayıştay Genel Kurulunun gösterdiği 3'er aday arasından, bir üyeyi baro başkanlarının avukatlar arasından göstereceği 3 aday arasından gizli oylamayla seçecek. Cumhurbaşkanı, 3 üyeyi Yargıtay, 2 üyeyi Danıştay, 1 üyeyi Askeri Yargıtay, bir üyeyi Askeri Yüksek İdare Mahkemesince gösterilecek 3'er aday içinden; en az ikisi hukukçu olmak üzere 3 üyeyi ise YÖK'ün kendi üyesi olmayan yüksek öğretim kurumları öğretim üyeleri arasından göstereceği 3'er aday içinden seçecek. Cumhurbaşkanı, 4 üyeyi de üst kademe yöneticileri, serbest avukatlar, 1. sınıf hakim ve savcılar ile en az 5 yıl raportörlük yapmış Anayasa Mahkemesi raportörleri arasından seçecek. Yargıtay, Danıştay, Askeri Yargıtay, Askeri Yüksek İdare Mahkemesi ve Sayıştay genel kurullarınca yapılacak aday gösterme seçimlerinde uygulanacak temel prensipler, YÖK Genel Kurulu tarafından yapılacak aday gösterme seçimlerinde de uygulanacak. Anayasa Mahkemesi üyeleri arasından , gizli oyla ve üye tamsayısının salt çoğunluğu ile 4 yıl için bir başkan ve iki başkanvekili seçilecek. Görev süresi bitenler yeniden seçilebilecek. Teklifin 18'nci maddesi Anayasa Mahkemesi üyelerinin oniki yıl için seçilmesini ve bir kimsenin iki defa Anayasa Mahkemesi üyesi seçilemeyeceğini öngörürken, 19'ncu madde Anayasa Mahkemesi'ne bireysel başvuruları ve Meclis Başkanı, Genelkurmay Başkanı, Kuvvet komutanları ile Jandarma Genel Komutanı'nın da Yüce Divan'da yargılanmasını öngörüyor.